L'òme del cap del lòc - Alban Cazals

L'òme del cap del lòc d'Alban Cazals foguèt publicat pel Grelh roergàs en 1995. Lo libre conten 208 paginas.

Amagat darrièr lo personatge de Marçal, l'autor nos liura los sieus remembres. Un viatge al còr del sègle vint, tot en retenguda, cada mot es pessat, cada alusion pensada.

Nascut en 1924 a Centres en Segalà roergat, Alban Cazals viu son enfança dins la bòria de sons parents. Es lo temps, encara, ont al campestre la lenga occitana es lo sol veïcul de comunicacion.

En octobre de 1936 dintra al Cors Complementari de Naucèla ont rescontra demest los pensionaris un denomat Joan Bodon. D'aquí nais una prigonda amistat entre los dos òmes que serà pas jamai desmentida malgrat las vicissitudas de la vida de cadun.

Après èsser estat regent dins diferentas escolas de Roergue, Alban Cazals es nomat a Tolosa ont acaba la siá carrièra d'ensenhaire coma conselhièr pedagogic. Se retira en 1980 en Lauragués sens jamai copar lo fial que lo liga al sieu país natal.

Es tanben l'autor de recuèlhs de poèmas : A mots perduts (IEO de Nauta Garona, 1987), ‎Sul fum de Viaur (Grelh roergàs, 1993) ; de cronicas : Joan de la font mai que jamai (Grelh roergàs, 2005) ; d'estudis : Femnas dins la Bíblia (Grelh roergàs, 2006) ; e de traduccions : Contes de Gustave Flaubert (Gai saber, 2009).

En 1993, alara qu'Alban Cazals acabava L'òme del cap del lòc Andrieu Lagarda alara president del CREO de Tolosa après la lectura del manuscrit escriviá la letra que seguís a l'autor. Foguèt publicada en prefaci del libre.

*

Letra d'Andrieu Lagarda a Alban Cazals
lo 18 de novembre de 1993

Nani, me soi pas brica languit en legissen las quatre quasèrns de L'òme del cap del lòc.

Marçal es estat per ieu de fòrt bona companha, e ai pres plaser a sas confidéncias que fòrça còps, m'an pertocat.

Dirai que son istòria revèrta pro la miá sus mai d'un punt : las epòcas viscudas, los estudis, lo mestièr... (E mai mon paire e lo sieu tanplan se costejèron dins las trencadas qu'èran un e l'autre del 122).

Mas soi solide que fòrça monde s'i podrián retrobar d'un autre biais : identitat del país, del lengatge, de las costumas...

Ça que la aqueles que serián del tot estrangièrs als lòcs e al personatge mancarián pas d'i trobar interés. La vida vidanta e las mentalitats d'un periòde important de nòstra istòria i son reconstituïts dins los mendres detalhs.

Testimoniatges de prètz al temps d'ara ont son mal conegudas de per las deformacions volgudas o non que se'n fa.

Avèm doncas aquí un document de valor. Mercés a la granda fidelitat dels remembres e a lor objectivitat.

Pr'aquò, emai res i siague pas inventat, lo raconte es pas destacat e freg, impersonal coma una relacion istorica. L'autor i es present amb tota sa sensibilitat.

Tota sa sensibilitat e... son art de dire. Riquesa e precision d'una lenga merarvilhosament mestrejada – una lenga saborosa, de còp talament enraiçada que lo forastièr al Roergue auriá besonh d'un lexic per pèrdre pas res – aquela lenga li permet d'evocacions plenas de vida, de realisme o de poesia.

L'obratge me sembla donc d'un meriti evident e dobti pas que s'i fariá bona aculhida.

Me tendretz al corrent de la destinada de l'òbra.

Me fariá gaug de la véser un jorn en lertras de mòtle negre sus blanc.

Andrieu Lagarda

 

Lei passatemps - Michel Miniussi

passatemps-miniussiLei passatemps - Michel Miniussi
Les amis de Michel Miniussi - 1995 - 222 paginas
ISBN : 2-9509519-0-2

Presentacion de Robèrt Lafont (quatrèna de cobèrta)

Miquèu Miniussi aurà traversat la literatura d'òc sota lo signe d'una elegància culturala e d'una distinccion de l'èime. Elegància d'aver causit l'expression occitana non pas coma un enrasigament dins l'espés dei determinacions atavicas, mai coma un païsatge de l'òme e de l'art. De familha se confrontava d'un costat a Provença, de l'autre anava prene la mesura de la poesia e dau sègle devers Trieste, ont li moriguèt un parent, pauc abans sa pròpria fin, poèta requist en un autre encastre de Mar Mediterranèa, e de la malautiá pariera.

Palancas estelum

palancas-estelumL’Ostal d’edicion La Poesia presenta la reedicion de Palancas e l’Estelum amb las fichas de trabalh sus CD-ROM.

Presentacion : "Lo concèpte de palancas nasquèt de la practica de regents qu’ensenhavan als dròlles l’ortografi a de l’occitan e la del francés. Se farguèt e comencèt de se metre en òbra dins las Calandretas a la fin de las annadas 80. Que sián mercejats aicí los collègas que sosquèron sus aquesta practica interlenga e tanben la dòna Eveline Charmeux que nos encoratjèt. Totes an portada sa pèira a l’espelida d’aquel fichièr.

'Mièja-Gauta' de Max Roqueta

mieja-gauta Mièja-Gauta o Lo gentilòme de veire de Max Roqueta (Trabucaire, 2010, 278 pages, 15 èuros).

Presentacion de Joan-Frederic Brun : "Mièja-Gauta (Lo gentilòme de veire) apareis en 1989 dins la lista de las òbras per paréisser que figura dins la prumièra edicion de Medelha. Tretze ans puòi, en 2002, Max Roqueta me parlèt d’aquel vast roman qu’aviá escrich per bocins sus de desenats d’annadas. Lo metiá en òrdre.