Themis ArianeGroup 2021
Vision d'artista del demonstrator Themis © ArianeGroup

Lo diluns 6 de decembre de 2021 alara en desplaçament sul site ArianeGroup de Vernon en Normandia, lo ministre francés de l'economia, Bruno Le Maire, anoncièt que la societat anava desvolopar una fusada reütilizabla.

Aquela fusada, nommada Maïa, deuriá segon el èsser operacionala en 2026. Data que lo PDG d'ArianeGroup, André-Hubert Roussel, considèra coma realista, essent que lo grop trabalha sus las tecnologias necessàrias dempuèi siès ans.

Los europèus se daissèran distanciar dins lo domèni : cap d'entrepresa europèa es pas uèi en 2021, a mand de recuperar los boosters de las fusadas utilizadas.

Doas societats estatsunidencas, SpaceX e Blue Origin, ne son capablas. SpaceX per de lançaments en orbita, Blue Origin sonque per de vòls suborbital.

La mestreja d'aquesta tecnologia permet de far drasticament mermar los còsts de mandadís dins l'espaci.

L'organizacion passada del sector espacial en Euròpa, fòrtament dependent de las decisions dels Estats, èra clarament una empacha a l'inovacion.

ArianeGroup de son costat comuniquèt sul subjècte lo 2 de decembre sus son site. Aquí presenta las diferentas accions que prevei de menar per desvolopar aquela fusada reütilizabla. Un demonstrator, Themis, es ja en desvolopament.

L'autre element caporal es lo motor que serà emplegat, a per nom Prometheus, es ja en desvolopament dempuèi d'ans. Lo primièr ensag es prevsit en 2022. Es un motor a ergòls : l'impulsion es provocada per la combustion d'oxigèn liquid e de metane liquid. Tecnica mens costosa que sa concurenta regularament emplegada basada sus l'oxigèn e l'idrogèn liquid.


China manda dins l'espaci lo primièr element de sa futura estacion espaciala

Fusada chinesa lo 29/04/2021

Es estat mandat dins l'espaci lo 29 d'abril de 2021 lo primièr modul de la futura estacion espaciala chinesa.

L'assemblatge del reactor d'ITER debuta

ITER

Lo dimars 28 de julhet de 2020 debutèt a Cadaracha en Provença l'assemblatge del reactor termonuclear experimental dich ITER.

Extrach del libre de Josèp Maffre 'Lo conse malgrat el'

Cencha de conse

Un tèxt publicat dins la revista Lo Gai Saber en 1939.

Antonin Perbòsc : Fuòc nòu (1904)

Antòni Perbòsc

Article d'Antonin Perbòsc publicat pel primièr còp dins la revista Mont-Segur en 1904.

Una se disent intelligéncia artificiala de mai

Deman las IA

A la fin del mes de genièr de 2025 las autoritats chinesas an desvelat una aplicacion emplegant d'algoritmes basats sus una çò dicha intelligéncia artificiala generativa. L'aplicacion a per nom DeepSeek.

Intelligéncia artificiala e reglamentacion a l'escala de l'Union

Artificial Intelligence Europe 2021

D'algoritmes d'intelligéncia artificiala son dempuèi qualques ans d'en pertot en accion e lor usatge es pas reglamentat.

Safran certifica son motor per avion electric

ENGINeUS™ 100, Safran

Pel primièr còp dins l'istòria un motor d'avion electric ven d'èsser certificat. Son conceptor es europèu : Safran.

Espaci : lo programa Artemis de la NASA

Mission Artemis Luna Astronautas

Lo programa Artemis a per ambicion d'establir una preséncia umana perena sus l'orbita e sul sòl de la Luna.